Autor: Damian Szymon Nitecki
Posąg Korbulona w Voorburgu w Holandii
Gnejusz Domicjusz Korbulon (Gnaeus Domitius Corbulo) pochodził ze znakomitego rodu senatorskiego z Italli. Jego ojciec o tym samym imieniu wstąpił do senatu jako formaalny pretor cezara Tyberiusza. Jego matka Vistilia pochodziła z rodziny sprawującej urząd pretora. Korbulon poślubił Kasję Longinę (Cassia Longina), córkę konsula 30 r. n.e. Gajusza Kasjusza Longinusa i Junii Lepidy, prawnuczki cezara Oktawiana Augusta. Kasja Longina urodziła Korbulonowi dwie córki, z których jedna wyszła za mąż za senatora Anniusza Winicjana (Annius Vinicianus). Karierę polityczną rozpoczął w okresie rządów cezara Kaliguli w 39 r. n.e. Został wtedy consul suffectus. Jego przyrodnia siostra Milonia Cezonia została żoną cezara Kaliguli. Dzięki temu Korbulon został szwagrem Kaliguli. Z kolei jego druga córka Domicja Longina (Domitia Longina) została żoną cezara Domicjana, co czyniło go jego teściem. Następnie w czasach rządów cezara Klaudiusza został mianowany propretorem Germanii Dolnej. Był to bez wątpienia wybitny rzymski dowódca z czasów cezara Klaudiusza i Nerona, a zarazem jeden z najzdolniejszych rzymskich wodzów w militarnej historii starożytnego Rzymu. W swojej karierze wojskowej wygrał pięć wojen: dwie z Chaukami w 47 r. n.e., jedną z Fryzami w 47 r. n.e. i dwie z Armeńczykami – lennikami Partów w Armenii dowodzonymi przez króla Tirydatesa I w latach 56-59 n.e. i 63 r. n.e. Podczas pobytu w Germanii Dolnej nakazał budowę kanału pomiędzy rzekami Renem i Mozą. Części tych prac inżynieryjnych, znane jako „Fossa Corbulonis” lub „Kanał Korbulona” zostały odnalezione podczas wykopalisk archeologicznych. Biegł on w dużej mierze równolegle do współczesnego kanału Vliet, który łączy współczesne miasta Lejda (starożytne Matilo) i Voorburg (Forum Hadriani). Podczas przygotowań wojska rzymskiego do kampanii w Germanii rozkazał dokonać egzekucji na dwóch legionistach po tym, jak odkryto, że odłożyli miecze podczas pracy przy budowie fortyfikacji w obozie maszerującym. Słynął z przestrzegania surowej dyscypliny w wojsku rzymskim. Zwykle długo się przygotowywał do kampanii wojennych. Żołnierzy poddawał ostremu i niezwykle rygorystycznemu treningowi. Na wojnę zabierał nieliczne wojsko złożone ze starannie wyselekcjonowanych żołnierzy. Jego wyprawy przeciwko Chaukom i Fryzom oraz druga wojna w Armenii w 63 r. były przeprowadzone błyskawicznie. Stanowią przykład wojny błyskawicznej, którą dogłębnie znał i praktykował Korbulon. To zdecydowanie absolutne majstersztyki wojskowe. Podczas tych operacji Korbulon ponosił nikłe straty w ludziach, a niekiedy jak w przypadku drugiej wyprawy przeciwko Chaukom nie ponosił strat zaskakując przeciwnika nieprzygotowanego do obrony. Za zwycięstwa nad Germanami (Chaukami i Fryzami) cezar Klaudiusz przyznał mu ornamenta triumphalia. Podczas pierwszej wojny w Armenii dowodził legionami: III Gallica, VI Ferrata i X Fretensis. Zaś podczas swojej drugiej wojny w Armenii komenderował armią złożoną z legionów: III Gallica, V Macedonica, VI Ferrata, XV Apollinaris, vexillationes z Egiptu i prowincji naddunajskich oraz piechoty i jazdy auxiliów. W 67 r. n.e. z rozkazu cezara Nerona został zmuszony do popełnienia samobójstwa w Grecji.
Bibliografia
Źródła
Tacitus Cornelius, Annales (Latin), Perseus Digital Library, ed. Ch. D. Fisher, Oxford 1906.
Literatura
Gallivan P.A., The Fasti for the Reign of Gaius, „Antichthon”, 13, 1974.
Goldsworthy A. K., W Imię Rzymu. Wodzowie, których zwycięstwa stworzyły rzymskie imperium, przek. K. Kuraszkiewicz, Warszawa 2003, s. 236 – 258.
Syme R., Domitius Corbulo, „Journal of Roman Studies”, 60, 1970.
